Tham dự Hội nghị tọa đàm “Không gian văn hóa và kinh tế di sản sông Vàm Thuật gắn với mô hình Hành trình về ký ức và khát vọng” diễn ra tại phường An Nhơn ngày 08 tháng 7 năm 2026, tôi cảm nhận sâu sắc hơn ý nghĩa của việc gìn giữ và phát huy các giá trị di sản trong cuộc sống hiện nay. Không khí cởi mở, những ý kiến trao đổi tâm huyết cùng khát vọng chung về một tương lai phát triển bền vững đã để lại trong tôi nhiều ấn tượng đẹp và những suy ngẫm đáng quý.
Nghệ nhân Quốc gia đến từ An Nhơn Trà, đại diện Green Heart chụp ảnh lưu niệm cùng nhóm Giảng viên, Sinh viên Trường ĐH Văn hóa TP.HCM (tác giả bài viết bìa trái) tại Hội thảo “Không gian văn hóa và kinh tế di sản sông Vàm Thuật”, ngày 08/7/2026. Nguồn: Nhóm Nghiên cứu Du lịch, Trường ĐH Văn hóa TP.HCM
Qua nghe trình bày các tham luận, hình ảnh sông Vàm Thuật hiện lên không chỉ như một dòng sông gắn bó với lịch sử hình thành vùng đất mà còn là nơi lưu giữ ký ức, văn hóa và bản sắc của cộng đồng cư dân ven sông. Đó là những câu chuyện về nếp sống, nghề nghiệp truyền thống, những giá trị tinh thần được vun đắp qua nhiều thế hệ. Chính sự giao thoa giữa quá khứ và hiện tại đã làm nên sức sống đặc biệt của không gian văn hóa này.
Bên lề Hội thảo “Không gian văn hóa và kinh tế di sản sông Vàm Thuật”
Nguồn: NTHT
Đặc biệt, tôi ấn tượng sâu sắc với tham luận “Định vị thương hiệu văn hóa ‘Sông Vàm Thuật – Dòng chảy di sản’ trong chiến lược phát triển đô thị ven sông của Thành phố Hồ Chí Minh” của Nghệ nhân Quốc gia Dương Thị Lệ. Từ góc nhìn doanh nghiệp, tham luận đã đề xuất một tầm nhìn vừa giàu tính nhân văn vừa mang tính khả thi cao: xây dựng thương hiệu văn hóa cho sông Vàm Thuật trên cơ sở kết nối hài hòa giữa giá trị lịch sử, ký ức cộng đồng và cảnh quan sinh thái với các mô hình phát triển kinh tế sáng tạo.
Nghệ nhân Quốc gia Dương Thị Lệ (giữa) tại Hội thảo.
Nguồn: Nhóm Nghiên cứu Du lịch, Trường ĐH Văn hóa TP.HCM
Những gợi mở về việc hình thành các tuyến du lịch trải nghiệm ven sông, phát triển kinh tế văn hóa gắn với trà, ẩm thực Nam Bộ và sản phẩm địa phương, đồng thời tăng cường sự tham gia của cộng đồng, cho thấy di sản hoàn toàn có thể trở thành động lực cho tăng trưởng bền vững. Điều khiến tôi tâm đắc nhất chính là tinh thần dung hòa giữa bảo tồn và phát triển: gìn giữ ký ức của dòng sông, đồng thời thổi vào đó nhịp sống mới của thời đại, để Vàm Thuật tiếp tục chảy như một dòng sông của di sản và khát vọng tương lai.
GSTSKH. Trần Ngọc Thêm (giữa) và đại biểu chụp ảnh lưu niệm tại Hội thảo “Không gian văn hóa và kinh tế di sản sông Vàm Thuật”.
Nguồn: Nhóm Nghiên cứu Du lịch, Trường ĐH Văn hóa TP.HCM
Rời hội thảo, tôi nhận ra rằng bảo tồn di sản không chỉ là trách nhiệm của các nhà quản lý hay giới nghiên cứu mà còn cần sự chung tay của doanh nghiệp và mỗi người dân. Khi các giá trị văn hóa được trân trọng và chuyển hóa thành nguồn lực phát triển, di sản sẽ tiếp tục sống trong đời sống hôm nay và mai sau.
Tôi tin rằng, với sự đồng lòng của cộng đồng, sông Vàm Thuật sẽ thực sự trở thành biểu tượng của ký ức, của khát vọng và của một tương lai phát triển bền vững, góp phần làm giàu thêm bản sắc văn hóa của Thành phố Hồ Chí Minh.
Ngọc Trâm, Nhóm NCVH danh nhân Nam Bộ